Oplossingsgerichte ondersteuning van mensen met een beperking

In de ondersteuning van mensen met een beperking staat de laatste jaren methodisch werken sterk in de belangstelling. Eén van de methodieken waarvoor veel belangstelling bestaat is oplossingsgericht werken.. Deze methodiek sluit goed aan bij de visie om de kwaliteit van bestaan van cliënten te bevorderen, met name als het gaat om autonomie, eigen regie voeren en het betrekken van het sociaal netwerk. De werkwijze voorkomt dat cliënten met een beperking onnodig afhankelijk worden van hun hulpverleners. Oplossingsgerichte ondersteuning bevordert juist dat mensen met een beperking zelf nadenken en zelf oplossingen vinden voor hun problemen. Als hulpverlener creëer je de voorwaarden zodat de cliënt zelf aan de slag kan met eigen gekozen oplossingen, met behulp van leden uit het sociaal netwerk. Op deze wijze zijn cliënten beter in staat een zelfstandig leven te leiden.
De praktijk van oplossingsgericht werken staat centraal in deze nieuwe GITP-PAO cursus die speciaal voor begeleiders en ambulant begeleiders is ontwikkeld.

Het ontwikkelen van de benodigde kennis en vaardigheden om oplossingsgerichte ondersteuning in de praktijk toe te passen.
Deeldoelen zijn:

• Kennis van visie en uitgangspunten van oplossingsgerichte ondersteuning. 
• Het beheersen van de achterliggende theoretische modellen zoals kwaliteit van bestaan, sociale netwerken en werken in de driehoek. 
• Bewustwording van je eigen attitude als begeleider/ambulant werker en het ontdekken van handvatten voor de praktijk. 
• Het beheersen van communicatievaardigheden om op een oplossingsgerichte manier de cliënt te ondersteunen.

Dag 1

• uitgangspunten kwaliteit van bestaan, beeldvorming, attitude
• samenwerking tussen professional en cliënt
• eerste oefeningen met oplossingsgericht denken en handelen
• theorie en achtergronden worden door de oefeningen gevlochten
• casuïstiek bespreken

Dag 2

• oefenen communicatievaardigheden
• het stellen van vragen
• zes soorten oplossingsgerichte vragen
• oefenen met soorten vragen
• oefenen met oplossingsgerichte gespreksvoering
• eerste gesprek, vervolggesprek, feedback en huiswerkopdrachten aan cliënt
• theorie en achtergronden worden door de oefeningen gevlochten
• casuïstiek bespreken

Dag 3

• oplossingsgericht samenwerken in de driehoek cliënt – ouder – professional
• uitgangspunten – tips - familieopstelling
• oefenen “in gesprek met de klant” → sociale netwerkontwikkeling
• vaststellen individuele leerpunten
• terugblik en evaluatie

Tijdens de cursus zal als didactisch principe het ervaringsleren gehanteerd worden, dat wil zeggen dat je eigen ervaringen centraal staan. De cursisten zijn zelf verantwoordelijk voor het eigen leerproces door het uitvoeren van opdrachten en actief deelnemen aan oefeningen. Naast theoretische verdieping vormt het oefenen, onder meer met rollenspel, een belangrijk onderdeel van de cursus. De geleerde vaardigheden worden voortdurend gekoppeld aan de inhoud en de praktijk van de zorg; waar niet de medewerker maar juist de cliënt centraal staat.
Je moet rekenen op circa twee uur huiswerk per bijeenkomst.

Literatuur 

• Roeden J. & Bannink F. (2009), Handboek oplossingsgericht werken met licht verstandelijk beperkte cliënten. Amsterdam: Pearson , ISBN 978 90 265 1806 5

Cursisten dienen te beschikken over dit boek en ontvangen daarnaast een reader met aanvullende literatuur.