Dyslexie in het voortgezet onderwijs

De diagnostiek en behandeling van ernstige, enkelvoudige dyslexie wordt sinds 1 januari 2009 vergoed via het basispakket van de zorgverzekering. De beroepsverenigingen van psychologen en pedagogen, NIP en NVO, zijn betrokken bij de implementatie van deze nieuwe dyslexiezorg en hechten belang aan deskundigheidsbevordering van hun leden. In aansluiting bij deze ontwikkelingen biedt GITP- PAO een drietal cursussen aan:

• Dyslexie in het (speciaal) basisonderwijs
• Diagnostiek en behandeling van ernstige, enkelvoudige dyslexie in de zorg
• Dyslexie in het voortgezet onderwijs

In de cursus ‘Dyslexie in het voortgezet onderwijs’ staan diagnostiek en begeleiding van leerlingen met lees- en spellingproblemen in het voortgezet onderwijs centraal. Deze groep leerlingen is zeer divers: leerlingen met alleen leesproblemen, leerlingen met alleen spellingproblemen, leerlingen met lees- en spellingproblemen, leerlingen met het vermoeden van dyslexie, leerlingen met een dyslexieverklaring. Hoe kun je leerlingen adequaat signaleren? Veranderen de symptomen als leerlingen ouder worden? Hoe ziet de diagnostiek bij leerlingen in het VO eruit? Hoe toon je de hardnekkigheid van de problematiek aan? Wat zijn goede compenserende en dispenserende middelen? En wat is de rol van de orthopedagoog/psycholoog bij de coaching van dyslectische leerlingen in de VO-school? Dat zijn de centrale thema’s in deze cursus. U ontwikkelt kennis en vaardigheden betreffende signalering, diagnostiek en begeleiding van dyslexie in het voortgezet onderwijs.

Na afloop van deze cursus:

• beschikt u over theoretische kennis en praktische vaardigheden betreffende signalering, diagnostiek en begeleiding van dyslexie in het voortgezet onderwijs
• kunt u de dyslexiezorg van leerlingen op een VO-school monitoren

Dag 1: Signaleren en diagnosticeren van dyslexie in het VO

• dyslexie: huidige stand van zaken vergoede dyslexiezorg en diagnostiek
• voortraject in het basisonderwijs en poortwachterfunctie
• overdrachtsdossier van basis- naar voortgezet onderwijs (onderbouwd door best practices)
• signaleren van ernstige lees- en spellingproblemen en dyslexie en de diagnostiek van dyslexie bij leerlingen in het voortgezet onderwijs
• interventies en de rol van de orthopedagoog/dyslexiespecialist in de VO-school
• huiswerkopdracht: neem dyslexieonderzoek af in je werkomgeving

Dag 2: Diagnostiek en interventies in de onderwijspraktijk

• diagnostiek: praktische oefening aan de hand van casuïstiek van cursisten
• interventies in het VO en leerlinggericht adviseren; praktische oefening aan de hand van casuïstiek van cursisten
• compenserende en dispenserende middelen en effectieve zorgstructuur

De cursisten bestuderen per bijeenkomst de opgegeven literatuur. De docenten geven presentaties en illustreren de theorie door bespreking van praktische instrumenten, interventies en casuïstiek. Casuïstiek van cursisten wordt besproken waarbij de docenten feedback en praktische tips/aanvullende materialen geven. Vanuit de cursus wordt platform geboden voor intervisiegroepen en bestaat de mogelijkheid tot het krijgen van supervisie.
U moet rekenen op ongeveer zes uur literatuurstudie en huiswerk per cursusbijeenkomst.

Literatuur
- Henneman, K., Kleijnen, R., Smits, A. (2004), Protocol Dyslexie Voortgezet Onderwijs : deel 1 - Achtergronden, beleid en implementatie, deel 2 - Signalering, diagnose en begeleiding. Den Bosch: KPC (te bestellen of als PDF te downloaden van www.kpcgroep.nl).
- Geudens, A. e.a. (red) (2011), Jongvolwassenen met dyslexie. Diagnostiek en begeleiding in wetenschap en praktijk. Leuven: Acco, ISBN 9789033479274.
Over deze boeken dient u tijdens de cursus te beschikken. Bij aanvang van de cursus ontvangt u een reader met aanvullende literatuur.
Aanbevolen:
Kleijnen, R., Steenbeek-Planting, E., Verhoeven, L.(2008), Toetsen en interventies bij dyslexie in het voortgezet onderwijs, Nederlands en moderne vreemde talen. Nijmegen: Expertisecentrum Nederlands, ISBN 9789077529294.